ट्याग: patro

नेपालको धार्मिक परम्परामा जल (पानी) जीवनको मूल तत्त्वका रूपमा स्थापित छ। मन्दिर, मठ, विहार र तीर्थस्थलहरूमा जलको प्रयोग केवल प्रतीकात्मक होइन; यो शारीरिक शुद्धता, मानसिक सन्तुलन, वातावरणीय संरक्षण र आध्यात्मिक चेतनासँग गहिरो रूपमा जोडिएको अभ्यास हो। नेपाली सनातन संस्कृतिमा जललाई पाँच महाभूतमध्ये एक प्रमुख तत्त्व मानिन्छ, जसबिनाको कुनै पनि धार्मिक क्रियाकलाप पूर्ण हुँदैन। मन्दिरमा गरिने […]

नेपाल, जसलाई विश्वले ‘देवभूमि’ र ‘मन्दिरै मन्दिरको देश’ भनेर चिन्दछ, यहाँको सांस्कृतिक धरातल अत्यन्तै गहिरो र अर्थपूर्ण छ। नेपाली मन्दिरहरूको वास्तुकला र त्यहाँ गरिने क्रियाकलापहरू केवल परम्परामा मात्र आधारित छैनन्; ती उच्च स्तरको विज्ञान र दर्शनले सुसज्जित छन्। मन्दिरको प्रवेशद्वार वा गर्भगृह अगाडि झुण्ड्याइएका घण्टीहरू यसैको एउटा बलियो उदाहरण हुन्। अधिकांश मानिसले यसलाई भगवानलाई जगाउने […]

बिहानको सुरुवात कस्तो हुन्छ भन्ने कुराले सम्पूर्ण दिनको दिशा निर्धारण गर्छ। धर्मशास्त्रमा वर्णन गरिएका बिहानका अनुष्ठानहरू केवल धार्मिक कर्म मात्र होइनन्, ती अनुशासन, मानसिक स्पष्टता र जीवनको सन्तुलन कायम गर्ने वैज्ञानिक अभ्यास पनि हुन्। यी सरल अभ्यासहरू दैनिक जीवनमा समावेश गर्दा कार्यक्षमता बढ्छ, तनाव घट्छ र मन–शरीर सन्तुलित रहन्छ। यस लेखमा धर्मशास्त्रअनुसारका पाँच महत्वपूर्ण बिहानका […]

नेपालको धार्मिक, सांस्कृतिक, र सामाजिक जीवनमा पंचाङ्गको भूमिका सदियौँदेखि अत्यन्तै महत्वपूर्ण रहेको छ। पंचाङ्ग एक समय–निर्धारण प्रणाली हो, जसले सूर्य, चन्द्रमा, ग्रह र नक्षत्रहरूको गति अनुसार दिन, तिथि, योग, करण, र वारको जानकारी दिन्छ। नेपाली समाजमा दैनिक जीवन, अनुष्ठान, पर्व, विवाह, गृह प्रवेश, यात्रा, स्वास्थ्य, व्यवसाय, र शिक्षा जस्ता धेरै गतिविधिहरू पंचाङ्गको आधारमा तय गरिन्छ। […]